Izbori za savete nacionalnih manjina u Srbiji održavaju se ove nedelje, 08. novembra od 07 do 20 sati.
Prema informaciji koju smo dobili od koordinatorke Komisije za praćenje izbora u kovinskoj opštini, Jelene Čolaković, RIK je utvrdio da postoje 23 nacionalne manjine sa čak 52 liste kandidata.
Na području opštine otvoriće se osam biračkih mesta. Zanimljivo je da će svako od njih imati u proseku desetak nacionalnih grupacija, od kojih svaka glasa za svoju listu.
Na području opštine je 2951 birač sa pravom glasa, a za pojedine liste prijavljen je samo po jedan glasač. No, to ne znači da će posao za biračke odbore biti manji. Naprotiv, jedan ili stotinu isti je proces popunjavanja izbornog materijala kao i proces glasanja.
Za razliku od drugih izbora, ovi nemaju proširene sastave tako da nema ni kontrolora. Koliko smo saznali prijavljeno je ukupno deset domaćih posmatrača, a da li će se pojaviti i neko iz stranih posmatračkih službi videće se tokom izbornog dana.
Svi listići na biračkom mestu ubacuju se u jednu kutiju, a da bi se lakše i vizuelno odmah razvrstali svaka je nacionalna zajednica dobila drugu boju.
Prema evidenciji prijavljenih birača na biračkom mestu Kovin 1, Dom kulture prijavljeno je 14 nacionalnih saveta, a od birača najviše Roma 159, dok po jednog prijavljenog imaju Aškalije, Vlasi, Grci, Rusi i Hrvati. I slična je situacija i na drugim biračkim mestima. Najviše prijavljenih birača imaju Mađari u Skorenovcu- 1017; zatim Romi u Bavaništu-438; Rumuna u Kovinu na dva biračka mesta ima 199, kao i u Deliblatu 135.
Zanimljivo je još da u Skorenovcu ima dva Bošnjaka, 11 Bugara, 11 Roma, po jedan Vlah, Rumun i Rusin. U Mramorku prijavljen je za glasanje jedan Ukrainac, jedan Crnogorac, Nemac, Albanac i Slovenac. Bavanište osim brojnih Roma ima po jednog Bugarina, Mađara, Makedonca, Slovaka i Hrvata.
Saveti nacionalnih manjina imaju značajnu ulogu u očuvanju identiteta i kreiranju sadržaja koji se tiču podrške i pomoći u tom pravcu.
Prema informacijama Pokrainskog sekretarijta, mogu da osnivaju ustanove kulture (pozorišta, biblioteke, muzeje, kulturne centre) ili učestvuju u njihovom osnivanju i upravljanju.
Učestvuju u donošenju nastavnih planova i programa za predmete od posebnog značaja (maternji jezik, istorija i kultura nacionalne manjine).
- Daju mišljenje na udžbenike na jeziku nacionalne manjine ili dvojezične udžbenike.
- Učestvuju u odlučivanju o osnivanju vaspitno-obrazovnih ustanova i izboru direktora škola u sredinama gde živi određena manjina.
Mogu biti osnivači ili suosnivači štampanih i elektronskih medija (novina, radio i TV stanica) na jeziku nacionalne manjine.
- Daju saglasnost ili mišljenje na kandidate za uređivačke timove i odgovorne urednike medija na manjinskim jezicima.
- Učestvuju u raspodeli javnih sredstava namenjenih za manjinsko informisanje
Predlažu mere za unapređenje i širenje službene upotrebe jezika i pisma nacionalne manjine u organima lokalne samouprave, sudovima i javnim službama na teritorijama gde su te manjine u znatnoj meri zastupljene.
- Predlažu ispisivanje nazivnih tabli naselja, ulica i trgova na jeziku i pismu manjine.
Daju mišljenja, predloge i inicijative državnim organima, pokrajinskim i lokalnim vlastima o svim pitanjima koja se tiču položaja i prava nacionalnih manjina.
- Sarađuju sa matičnim državama svojih manjina i međunarodnim organizacijama koje se bave ljudskim i manjinskim pravima.
- Finansiraju se iz republičkog, pokrajinskih i lokalnih budžeta, kao i iz donacija.
Učešće u izboru predstavnika u nacionalni savet neke od 23 nacionalne manjine koje izlaze na ove izbore je bitan momenat u određivanju sopstvenog položoja u okviru zajednice, te se pozivaju prijavljeni birači da izađu na izbore.
V.Živkov
